Ehliyet yaşının 17'ye düşürüldüğü yönündeki haberler yeniden gündeme gelirken Türkiye'de otomobil kullanmak için gereken yaş şartı değişmedi. 2026 yılında B sınıfı ehliyet almak isteyenlerin 18 yaşını doldurması gerekiyor. Avrupa Birliği'nin 17 yaşındaki sürücülere refakatçi eşliğinde araç kullanma imkânı tanıyan düzenlemesi ise henüz uygulamaya geçmedi. Motosiklet, otomobil, kamyon ve otobüs ehliyetlerinde aranan yaş şartları da birbirinden farklı.
Ehliyet almak isteyen gençlerin ve ailelerinin merak ettiği yaş sınırları, özellikle Avrupa'da kabul edilen yeni düzenlemenin ardından yeniden araştırılmaya başladı. Sosyal medyada ve bazı haberlerde yer alan 17 yaşında ehliyet alınabileceği yönündeki bilgiler ise Türkiye'deki mevcut uygulamayla karıştırılabiliyor. Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün (NVİ) yayımladığı güncel bilgilere göre Türkiye'de otomobil kullanmayı sağlayan B sınıfı sürücü belgesi için 18 yaşını bitirmiş olma şartı devam ediyor. Dolayısıyla 17 yaşını doldurmuş olmak, Türkiye'de B sınıfı ehliyet almak için yeterli değil.
Türkiye'de ehliyet yaşı neden 17'ye düşmedi?
17 yaşında otomobil kullanabilmenin önünü açan gelişme, Avrupa Parlamentosunun 21 Ekim 2025 tarihinde onayladığı yeni ehliyet düzenlemesinden kaynaklanıyor. Avrupa Birliği, genç sürücülerin daha erken yaşta sürüş deneyimi kazanabilmesi amacıyla B sınıfı ehliyette refakatçi eşliğinde araç kullanma sistemini kabul etti. Ancak burada önemli bir ayrıntı bulunuyor. Avrupa Komisyonu, yeni ehliyet kurallarının 25 Kasım 2025 tarihinde yürürlüğe girdiğini duyurdu. Buna rağmen 17 yaşındaki sürücülere refakatçi eşliğinde araç kullanma imkânı tanıyan hükmün AB ülkelerinde uygulanması için üç yıllık süre öngörüldü. Bu nedenle düzenlemenin Kasım 2026 itibarıyla fiilen uygulanmaya başladığını söylemek doğru değil. Düzenleme hayata geçtiğinde 17 yaşındaki gençler B sınıfı ehliyet alabilecek ancak 18 yaşına gelene kadar deneyimli bir sürücünün refakatinde araç kullanabilecek. Bu sistem, gençlerin tek başlarına trafiğe çıkmalarına izin veren bir uygulama olmayacak. Ayrıca Avrupa Birliği'nin kabul ettiği düzenleme Türkiye'de doğrudan geçerli değil. Türkiye'de yaş sınırının değişebilmesi için iç hukukta ayrıca düzenleme yapılması gerekiyor. Şu anda böyle bir değişiklik yürürlüğe girmiş değil.
2026'da ehliyet kaç yaşında alınabiliyor?
Türkiye'de sürücü belgesi almak için gereken yaş, kullanılacak aracın türüne ve ehliyet sınıfına göre değişiyor. Bazı motosiklet ve dört tekerlekli motosiklet sınıflarında 16 yaş yeterli olurken otomobil, kamyon ve otobüs ehliyetlerinde daha yüksek yaş sınırları uygulanıyor.
16 yaşında M, A1 ve B1 sınıfı ehliyet alınabiliyor. M sınıfı belge moped olarak bilinen motorlu bisikletleri, A1 sınıfı ise motor hacmi 125 santimetreküpü, gücü 11 kilovatı aşmayan belirli motosikletleri kapsıyor. B1 sınıfı ehliyet de belirli ağırlık ve güç sınırları içerisindeki dört tekerlekli motosikletleri kullanma yetkisi veriyor. Ancak B1 ehliyeti, otomobil kullanma hakkı sağlamıyor. 18 yaşını dolduranlar A2, B, BE, C1, C1E, F ve G sınıflarında sürücü belgesi alabiliyor. Bu grupta en çok merak edilen B sınıfı ehliyet, otomobil ve kamyonet kullanmak isteyenlerin tercih ettiği belge olarak öne çıkıyor. A2 sınıfı belirli güç sınırındaki motosikletleri, F sınıfı lastik tekerlekli traktörleri, G sınıfı ise iş makinelerini kapsıyor. 20 yaşını dolduranlar A sınıfı motosiklet ehliyeti için başvuru yapabiliyor. Ancak bu sınıfta yaş şartının yanında deneyim koşulu da bulunuyor. Adayların en az iki yıllık A2 ehliyetine sahip olması gerekiyor. Gücü 15 kilovatı aşan üç tekerlekli motosikletlerde ise yaş sınırı 21 olarak uygulanıyor. 24 yaşını dolduran adaylardan A sınıfı ehliyet için iki yıllık A2 deneyimi istenmiyor. 21 yaşını dolduranlar C, CE, D1 ve D1E sınıfı ehliyet alabiliyor. C sınıfı kamyon ve çekici, CE sınıfı römorklu veya yarı römorklu ağır taşıtları kullanma yetkisi veriyor. D1 sınıfı minibüs, D1E ise römorklu minibüs türündeki araçları kapsıyor. 24 yaşını dolduranlar ise D ve DE sınıfı ehliyet alabiliyor. D sınıfı minibüs ve otobüs kullanma yetkisi verirken DE sınıfı, bu araçlara belirli ağırlığın üzerinde römork takılması durumunda gerekli oluyor.
B sınıfı ehliyet için 18 yaş yeterli mi?
Otomobil kullanmak isteyenlerin en çok araştırdığı B sınıfı ehliyette 18 yaşını doldurmuş olmak temel koşullardan biri. Ancak yalnızca yaş şartını karşılamak ehliyet almak için yeterli değil. B sınıfı sürücü belgesi otomobil ve kamyonet kullanma yetkisi sağlıyor. Adayların sürücü kursuna kayıt yaptırması, teorik eğitim ve direksiyon eğitimlerini tamamlaması, ilgili sınavlarda başarılı olması gerekiyor. Bununla birlikte B sınıfından ağır vasıta sınıflarına geçişte deneyim şartı devreye giriyor. Örneğin C1, C, D1 ve D sınıflarına başvuracak adayların önceden B sınıfı sürücü belgesine sahip olması gerekiyor. Bu nedenle 21 veya 24 yaşına gelmiş olmak, söz konusu ehliyetleri doğrudan alabilmek anlamına gelmiyor.
Ehliyet almak için yaş dışında hangi şartlar aranıyor?
Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 76'ncı maddesi, sürücü belgesi alacak adaylar için yaş ve deneyim şartlarının yanı sıra eğitim, sağlık ve adli sicil koşullarını da düzenliyor. Adayların en az ilkokul düzeyinde eğitim almış olması, sürücü olmaya engel bir sağlık durumunun bulunmaması ve sürücü sınavlarını başarıyla tamamlaması gerekiyor. Ayrıca mevzuatta belirtilen bazı suçlardan hüküm giymemiş olmak da aranan koşullar arasında yer alıyor. Bazı ehliyet sınıflarında önceki sürücü belgesi zorunluluğu bulunması nedeniyle adayların başvuru öncesinde deneyim şartını da kontrol etmesi gerekiyor. Özellikle motosiklet ve ağır vasıta sınıflarında yalnızca yaşa bakarak kurs kaydı yaptırmak yeterli olmayabiliyor.
2026'da B sınıfı ehliyet almak ne kadar?
Ehliyet almak isteyenlerin araştırdığı bir diğer konu da 2026 yılında ödenecek ücretler. İlk kez B sınıfı sürücü belgesi alacakların karşılaştığı maliyet yalnızca sürücü kursu ücretinden oluşmuyor. Harç, değerli kâğıt bedeli ve vakıf hizmet bedeli de toplam tutara ekleniyor. 2026 yılı tarifesine göre B sınıfı ehliyet harcı 6 bin 754 lira 60 kuruş olarak uygulanıyor. Değerli kâğıt bedeli 1.690 lira, vakıf hizmet bedeli ise 425 lira. Böylece yalnızca sürücü belgesinin resmî ücretleri için ödenmesi gereken toplam tutar 8 bin 869 lira 60 kuruşa ulaşıyor. Bu tutara sürücü kursu, direksiyon eğitimi ve diğer eğitim giderleri dahil değil. Dolayısıyla ilk kez ehliyet alacakların ödeyeceği toplam para, kayıt yaptırılan kursun ücretine ve eğitim sürecindeki giderlere göre daha yüksek olabiliyor
2027'de ehliyet yaşı değişecek mi?
2027 yılında ehliyet yaşının 17'ye indirilmesine yönelik yürürlüğe girmiş bir düzenleme bulunmuyor. Mevcut mevzuata göre B sınıfı ehliyet için 18 yaş şartı devam ediyor. Avrupa Birliği'ndeki refakatçi sürücülük sistemi ise kendi uygulama takvimi kapsamında ilerliyor. Türkiye'de de benzer bir düzenleme yapılması halinde bunun ilgili mevzuat değişikliğiyle duyurulması gerekiyor. Bu nedenle yalnızca Avrupa'da alınan kararları gerekçe göstererek Türkiye'de 17 yaşında otomobil ehliyeti alınabileceği yönündeki haberleri doğru kabul etmemek gerekiyor.
Kaynak : Haber Merkezi