Eskişehir’de emeklilerin merak ettiği soru: Bayram ikramiyesi yeterli olacak mı?

Ramazan ayının başlamasıyla birlikte milyonlarca emeklinin gözü bayram ikramiyesine çevrildi. Bu yıl ödenecek tutarın ne kadar olacağına ilişkin beklenti artarken, resmi açıklamanın önümüzdeki günlerde yapılması bekleniyor. Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Türkiye Emekliler Derneği (TÜED) Şube Başkanı Muhsin Dilbaz, ikramiye artışının temel sorunları çözmeyeceğini ifade ederken; Tüm Emeklilerin Sendikası Şube Başkanı Ali Paşa Şanlı, ikramiyenin alım gücünün korunması gerektiğini söyledi. Emekli vatandaşlar ise artan hayat pahalılığına dikkat çekerek en az 5 bin ila 10 bin lira arasında bir rakam beklediklerini dile getirdi.

İKRAMİYENİN ANLAMI KALMADI

Türkiye Emekliler Derneği Şube Başkanı Dilbaz, Meclis’te bazı partilerin emeklilere bayram ikramiyesi olarak 20 bin lira önermesinin hükümet tarafından karşılık bulmayacağını aktararak, “Her geçen gün emekli bir şeyleri kaybediyor. Hatta öyle bir hal aldı ki, en düşük değil normal aylık bile artık ortalama 23 bin lira civarında. Maaşları yükseltemeyen hükümet emekli ikramiyesinde herhangi bir şey verir mi? İkramiye ne demek ona bir bakmak lazım. İkramiyeyi eskiden şirketler, fabrikalar ya da çalışanlar o ürettikleri üründen kâr payı olarak alırlardı. Peki emekliye ikramiyeyi nereden verdiler? Emeklinin yılda iki maaş gibi kayıpları vardı. Onları telafi edebilmek için bin lira olarak ikramiye vermişlerdi. O bin lirayla emekli kurban alabiliyordu. Şu anda ikramiye hiçbir anlamı olmayan bir öğün yemek parası bile olmayan bir rakama dönüştü” diye konuştu.

HAK KAYIPLARIMIZI İSTİYORUZ

İktidarın ikramiyeyi 20 bin lira yapıp yapmamasının emeklinin umrunda olmadığını kaydeden Dilbaz, “Aslında bu ikramiyeyi vermeseler de olur. Bizim bu ikramiyelerle bir beklentimiz yok. Biz hak kayıplarımızı geri istiyoruz. Peşinen ödediğimiz primlerimizin karşılığının verilmesini istiyoruz. İsterseniz 100 bin lira verin. Ne olacak? Enflasyonu mu düzeltmiş olacaksınız? Hayat pahalılığını mı düzeltmiş olacaksınız? Bakın bugün etin kilosu bin lira. Hangi emekli bu ete ulaşabilecek? Hangi temel gıdasını alabilecek? Hangi kirasını ödeyebilecek? İkramiyeler çözüm mü? Dolayısıyla biz ikramiyeler değil, yasanın değişmesi ve haklarımızın geri verilmesini istiyoruz. Bu aldatmaca şeylerle oyalanacak vaktimiz yok. Bugün emekli artık yaşayamıyor, yaşamını sürdüremiyor. Bakın hep söyledik; Ramazan geldi, iftar sofraları kurulmuyor. Eski o neşemiz yok. Gıdamızı alamıyoruz. Dolayısıyla ikramiye isterse 100 bin lira yapılsın ama bizim için çözüm değil” dedi.

ADALETLİ DÜZENLEME ŞART

İkramiyenin sonuç olarak kazanılmış bir hak olduğuna dikkat çeken Tüm Emeklilerin Sendikası Şube Başkanı Ali Paşa Şanlı ise “Bu hakkımızın korunması ve bugünün koşullarında alım gücünde aynı değerde olmasını bekliyoruz ve istiyoruz özellikle. Ama tabii ki ağırlıkla burada ülkemizde bu emeklilerin son yaşanan sıkıntılarla birlikte, yani iktidar da Cumhur İttifakı da emeklilerin sıkıntılı durumunu görüyor. Her ne kadar işte düzenleme yapacağız diye oyalamaya çalışsalar da böyle bir sıkıntılı süreç var. Açlık sınırları 43 bin lirayı geçmiş, bu koşullarda 20 bin lira emekli maaşı zaten yeterli değil. Bu konuda bir adaletli düzenleme yapılması lazım. 2018 yılı haziran ayında ilk bayram ikramiyesi Ramazan Bayramı’nda verildi. O da işte CHP’nin zorlamasıyla oldu. Olmaz mı olmaz mı derken bin lira vermişlerdi” ifadelerini kullandı.

EN ACI KIYAS ALTINLA

Şanlı, 2018 yılında emeklilere verilen bin lira bayram ikramiyesinin şu anki alım gücüyle kıyaslandığında kaç lira olması gerektiğini açıkça ortaya koyduğuna vurgu yaptı. Şanlı, “Şu anda en çok bastırılan döviz. Bin liraya o zaman baktığımız zaman dolar 4,4 liraymış; bin lirayı böldüğümüz zaman 227 dolar yapıyor. Şimdi dolar 44 lira, çarptığımız zaman 227’yi 44’le, şu an en az 9 bin 988 lira yapıyor. Ekmekle kıyaslarsak; ekmek o zaman 1 lira 25 kuruş, bin lirayla 800 tane ekmek alınıyor. 800 ekmeği şimdi ekmek 15 lira ki 800 ekmeği 15’le çarparsak şu anda 12 bin lira yapıyor. Simitle kıyaslayalım, çünkü Cumhurbaşkanı hep simit hesabı çay hesabı yapıyor; simitle hesapladığımızda o zaman 2018 Haziran’da simit 1,5 lira. bin lirayı 1,5 liraya böldüğümüz zaman 666,6 tane simit yapıyor. Şimdi simit 20 lira oldu Eskişehir’de, çarptığımız zaman 13 bin 332 lira yapıyor. En acı olanı ise altın. Altınla karşılaştırdığımızda çok rezalet bir durum ortaya çıkıyor. Çünkü 2018 Haziran’da 1 gram altın 192 lira. Bin lirayı bölüyoruz 192 liraya, 5,2 gram altın yapıyor. 5,2 gram altın şu anda gram altını Eskişehir’de 7 bin 500-7 bin 600 lira. Gram altınla hesapladığımızda bin liranın karşılığı şu an 39 bin lira” diye konuştu.

İHTİYACIMIZ VAR

Fatoş Özkaya: 5 bin lira olmalı. İhtiyacımız var. Her şey yokluk, yetmiyor. 5 bin liradan fazla vermezler ki. Ancak o kadar. Bu para da mutlu etmez ama bir yere kadar idare eder. Torunlar falan var onun için bu para kafi. Emekli maaşımla geçinmekte çok zorlanıyorum. Neye güç yetiyor ki. Her şey ateş pahası.

BİZİ HOR GÖRÜYORLAR

Şaban Kol: Soru: İkramiyenin beni mutlu etmesi için 10 bin liranın üstünde olması gerekiyor. Geçen dönem ikramiye aşağıda kaldı. Şimdi kat kat katlanması lazım bana göre. Emeklileri biraz hor gördüler. Ben iyi kötü bir ev aldım, geçiniyorum ama zoraki, ucu ucuna.

ŞARTLARI HERKES BİLİYOR

Ahmet Dursun: Bir rakam öngöremiyorum 5 bin lira olur ancak tahminimce. Öyle çok fazla bir rakam olmaz. Verecekleri 5 bin lirada beni mutsuz eder. Ev kiraları olmuş 25-30 bin lira. Eşim de bende çalıştığı için anca öyle idare ediyoruz. Şartları herkes biliyor.

DURUMUMUZ ORTADA

Demir Demirci: İkramiye bir asgari ücret olmalı. Ama kalkıp da 5 bin lira verirlerse emekliyi mutlu edemezler. Emeklinin durumu zaten ortada. Mecburen ek iş yapıyoruz, işe gidiyoruz. Çalışmak zorundasın bu yaşta bile. Ama göreceksiniz  dünyayı bağışlıyormuş gibi 5 bin lira verecekler.