Türkiye’nin beşeri sermaye endeksinde kritik dalgalanma

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2021-2023 yıllarını kapsayan İl Seviyesinde Beşeri Sermaye Endeksi verilerini açıkladı. Buna göre, Türkiye’nin beşeri sermaye endeksi 2021 yılında 0,693 iken, 2022 yılında yüzde 0,5 artarak 0,696’ya yükseldi. Ancak 2023 yılında bu oran, yüzde 0,9 azalarak 0,690 seviyesine geriledi.

Endeksin alt bileşenlerine bakıldığında, hayatta kalma oranı 2023 yılında yüzde 0,3 azalarak 0,985 olurken, sağlık alanında yüzde 0,2’lik bir artış gözlemlendi ve oran 0,966’ya yükseldi. Eğitimde ise yüzde 0,8’lik bir düşüş yaşandı ve oran 0,725’e geriledi.

Avrupa Birliği (AB) ortalaması ise Türkiye’nin üzerinde seyrediyor. AB-27 ülkelerinin 2020 yılı endeks ortalaması 0,730 olarak kaydedildi. En yüksek endeks değerine sahip ülkeler Finlandiya (0,796), İsveç (0,795) ve İrlanda (0,793) olurken, en düşük değerler Romanya (0,584), Bulgaristan (0,614) ve Slovakya’da (0,665) görüldü.

İl bazında ise 2023 yılında en yüksek beşeri sermaye endeksi 0,781 ile Çanakkale’de gerçekleşti. Çanakkale’yi sırasıyla 0,761 ile Antalya, 0,756 ile Erzincan, 0,755 ile Eskişehir ve 0,749 ile Rize takip etti. Endeksin en düşük olduğu il ise 0,599 ile Şırnak oldu. Şırnak’ı Ağrı, Şanlıurfa, Gümüşhane ve Muş illeri izledi.

2021-2023 döneminde en fazla artış gösteren iller arasında 0,026 puan ile Çanakkale, 0,022 puan ile Uşak, 0,017 puan ile Siirt, Antalya ve Erzincan yer aldı. Öte yandan, en fazla düşüş ise 0,066 puan ile Hatay, 0,059 puan ile Adıyaman, 0,048 puan ile Kahramanmaraş, 0,024 puan ile Manisa ve 0,022 puan ile Malatya’da kaydedildi.