Karayolları Trafik Kanunu’nda yapılan kapsamlı değişiklikler Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni düzenleme ile birlikte trafik güvenliğini doğrudan tehdit eden davranışlara karşı hem para cezaları katlandı hem de ehliyet iptali, araç bağlama ve trafikten men gibi yaptırımlar genişletildi. Amaç, kazaların azaltılması ve trafikte can güvenliğinin artırılması olarak açıklandı. Yeni kanunla birlikte özellikle saldırgan sürüş, hız ihlali, makas atma, kırmızı ışık ihlali, sahte plaka kullanımı ve alkollü araç kullanımı gibi riskli davranışlara ağır cezalar getirildi. Uzmanlara göre bu düzenleme, son yıllarda artan trafik kazalarının önüne geçilmesi açısından kritik bir adım niteliği taşıyor.
Yeni sistemde, plakasız veya sahte plakayla araç kullanan sürücüler için rekor cezalar öngörüldü. Plakada bilerek değişiklik yapanlara 140 bin liraya kadar idari para cezası uygulanacak. Aynı ihlalin bir yıl içinde tekrarlanması halinde ceza 280 bin liraya çıkacak ve araçlar uzun süre trafikten men edilecek. Sahte plaka kullananlar ise ayrıca “resmi belgede sahtecilik” suçundan adli işlem görecek. Ehliyetsiz araç kullanımı da ağır yaptırımlar kapsamına alındı. Sürücü belgesi olmadan direksiyon başına geçenlere 40 bin lira ceza kesilecek. Ehliyeti iptal edildiği ya da geçici olarak geri alındığı halde araç kullananlara ise 200 bin liraya kadar para cezası uygulanacak. Bu kişilerin araç kullanmasına izin veren araç sahipleri de ayrıca cezalandırılacak.
Kırmızı ışık ihlallerinde kademeli ceza sistemi devreye girdi. İlk ihlal için 5 bin lira ceza uygulanırken, bir yıl içinde tekrar eden her ihlalde ceza katlanarak artacak. Altıncı kez kırmızı ışık ihlali yapan sürücünün ehliyeti tamamen iptal edilecek. Aynı şekilde, polis “dur” ikazına uymayan sürücülere 200 bin lira para cezası verilecek ve ehliyetlerine uzun süre el konulacak. Makas atma, ters yönde ilerleme ve trafiği bilerek tehlikeye sokan manevralar da ağır yaptırımlar kapsamına alındı. Bu tür tehlikeli sürüş hareketlerini yapanlara 90 bin liraya kadar para cezası kesilecek. Ayrıca sürücü belgeleri 60 gün süreyle geri alınacak, araçlar ise trafikten men edilecek.
Saldırgan sürüş olarak tanımlanan, başka bir aracı ısrarla takip etme, araçtan inerek tehdit oluşturma gibi davranışlara ise 180 bin lira ceza verilecek. Bu sürücülerin ehliyetleri geri alınacak ve psikoteknik değerlendirmeden geçmeden yeniden araç kullanmalarına izin verilmeyecek. Alkollü araç kullanımı ve uyuşturucu madde etkisiyle direksiyon başına geçme konusunda da sert yaptırımlar getirildi. 0,50 promilin üzerinde alkollü yakalanan sürücülere 25 bin lira ceza uygulanacak. Tekrarında bu rakam 50 bin liraya, üçüncü ihlalde ise 150 bin liraya çıkacak. Uyuşturucu madde kullandığı tespit edilen sürücülerin ehliyetleri tamamen iptal edilecek. Hız sınırı ihlallerinde de kademeli ve caydırıcı bir sistem getirildi. Yerleşim yeri içinde hız sınırını ciddi oranda aşan sürücüler hem yüksek para cezası ödeyecek hem de ehliyetlerine uzun süre el konulacak. Aynı durum şehirlerarası yollarda da geçerli olacak. Drift yapan, yarış düzenleyen veya trafikte akrobatik hareketlerle gösteri yapan sürücüler için de ağır yaptırımlar getirildi. Drift atanlara 46 bin lira ceza kesilecek, ehliyetleri 60 gün süreyle geri alınacak ve araçları bağlanacak. Tekrar eden ihlallerde ehliyet iptali gündeme gelecek.
Yeni düzenleme sosyal medyayı da kapsıyor. Trafik kurallarını ihlal eden görüntüleri paylaşarak özendiren veya övenlere 25 bin lira idari para cezası uygulanacak. Bu maddeyle özellikle genç sürücüler arasında yaygınlaşan tehlikeli sürüş videolarının önüne geçilmesi hedefleniyor. Ayrıca takograf, taksimetre ve hız sınırlayıcı sistemlere müdahale eden sürücülere de yüksek para cezaları getirildi. Takograf kullanmayan ağır vasıta sürücülerine 75 bin liraya kadar ceza uygulanabilecek. Taksimetre kullanmayan taksi şoförleri ise 46 bin lira ceza ödeyecek. Yaya yollarında araç kullanan motosiklet, scooter ve bisiklet sürücülerine de 5 bin lira ceza verilecek. Emniyet kemeri takmayan sürücü ve yolcular için ise ceza 2 bin 500 lira olarak belirlendi.
Yetkililer, bu kapsamlı düzenlemenin temel amacının trafik kazalarını azaltmak, sürücü davranışlarını disipline etmek ve can kayıplarını en aza indirmek olduğunu vurguluyor. Yeni cezaların caydırıcılığı sayesinde trafikte daha dikkatli ve kurallara uygun bir sürüş kültürünün oluşması hedefleniyor.