Türkiye’de yaşamanın maliyeti şehirden şehre önemli ölçüde değişiyor. Aynı ürün ve hizmetler için bazı bölgelerde daha fazla ödeme yapılırken bazı bölgelerde aynı harcama sepeti daha düşük tutara karşılık geliyor. Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) Bölgesel Satınalma Gücü Paritesi araştırması da bu farklılıkları ortaya koyuyor. 2024 yılına ait sonuçlarda İstanbul, Türkiye'nin fiyat düzeyi en yüksek bölgesi olurken Eskişehir'in de aralarında bulunduğu Bursa-Eskişehir-Bilecik bölgesi ilk 10 içerisinde yer aldı.
Eskişehir Türkiye'nin en pahalı şehirleri listesinde kaçıncı sırada?
Eskişehir, TÜİK'in araştırmasında tek başına değerlendirilmedi. Bursa ve Bilecik ile birlikte TR41 bölgesi içerisinde ele alındı. Bu bölgenin fiyat düzeyi endeksi 102,5 olarak hesaplandı. Türkiye ortalamasının 100 kabul edildiği araştırmada elde edilen bu sonuç, Bursa, Eskişehir ve Bilecik'te ortak tüketim sepetinin ülke ortalamasından yaklaşık yüzde 2,5 daha pahalı olduğunu gösteriyor. Bursa-Eskişehir-Bilecik bölgesi, 26 bölge arasındaki sıralamada dokuzuncu basamakta bulunuyor. Dolayısıyla Eskişehir de Türkiye'nin fiyat düzeyi yüksek bölgeleri arasında yer alıyor. Ancak bu verinin Eskişehir'deki bütün ürün ve hizmetlerin aynı oranda pahalı olduğu anlamına gelmediğini belirtmek gerekiyor.
Türkiye'nin en pahalı bölgeleri hangileri?
TÜİK'in 2024 yılı verilerinde İstanbul 112,6 endeks puanıyla ilk sırada bulunuyor. İstanbul'u 110,1 puanla İzmir, 108 puanla Balıkesir-Çanakkale ve 106,3 puanla Aydın-Denizli-Muğla takip ediyor. Antalya-Isparta-Burdur bölgesi 104,4 puanla üst sıralarda yer alırken Ankara'nın endeksi de 104,4 olarak hesaplandı. Tekirdağ-Edirne-Kırklareli bölgesi 104,2 puanla bu şehirlerin ardından geliyor. Eskişehir'in de içerisinde bulunduğu Bursa-Eskişehir-Bilecik bölgesi 102,5 puanla dokuzuncu sırada yer alırken Adana-Mersin bölgesi 102,3 puanla ilk 10'u tamamlıyor.
Türkiye'nin en pahalı 10 bölgesi açıklandı
TÜİK'in Bölgesel Satınalma Gücü Paritesi araştırmasındaki fiyat düzeyi endekslerine göre ilk 10 sıralaması şöyle:
İstanbul: 112,6
İzmir: 110,1
Balıkesir, Çanakkale: 108,0
Aydın, Denizli, Muğla: 106,3
Antalya, Isparta, Burdur: 104,4
Ankara: 104,4
Tekirdağ, Edirne, Kırklareli: 104,2
Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu, Yalova: 102,6
Bursa, Eskişehir, Bilecik: 102,5
Adana, Mersin: 102,3
Türkiye'nin en ucuz bölgeleri hangileri?
Araştırmanın diğer dikkat çekici sonucu ise fiyat düzeyi en düşük bölgelerle ilgili oldu. TÜİK verilerine göre Türkiye'nin en ucuz bölgesi 91,5 endeks puanıyla Mardin, Batman, Şırnak ve Siirt oldu. Bu bölgeyi 92,8 puanla Ağrı-Kars-Iğdır-Ardahan, 93,8 puanla Kırıkkale-Aksaray-Niğde-Nevşehir-Kırşehir takip etti. Van-Muş-Bitlis-Hakkari bölgesi 94 puanla dördüncü sırada yer alırken Şanlıurfa-Diyarbakır bölgesinde fiyat düzeyi 94,8 olarak ölçüldü. Bu sonuçlar, Türkiye'nin farklı bölgelerinde aynı mal ve hizmetlere ulaşmak için gereken harcamanın değiştiğini ortaya koyuyor.
En büyük fiyat farkı konut, eğitim ve sağlık harcamalarında
Bölgesel fiyat farklılıkları bütün harcama gruplarında aynı şekilde ortaya çıkmıyor. TÜİK'in araştırmasında özellikle konut, eğitim ve sağlık harcamalarında bölgeler arasındaki fark dikkat çekiyor. Konut harcamalarında İstanbul 147,3 endeks puanıyla ilk sırada bulunuyor. Bu sonuç, konut giderlerinin İstanbul'da Türkiye ortalamasının oldukça üzerinde olduğunu gösteriyor. Eğitim harcamalarında İstanbul'un endeksi 138,8, sağlık harcamalarında ise 136,8 olarak hesaplandı. Gıda ve alkolsüz içeceklerde ise farklı bir tablo ortaya çıktı. Bu kategoride en yüksek fiyat düzeyi 106 puanla Balıkesir-Çanakkale bölgesinde ölçüldü. Yani Türkiye'nin genel fiyat sıralamasında ilk sırada bulunan İstanbul, gıda alışverişinde en pahalı bölge olmadı.
TÜİK'in pahalı şehirler araştırması ne anlama geliyor?
Bölgesel Satınalma Gücü Paritesi, farklı bölgelerde aynı mal ve hizmetlerden oluşan bir sepetin ne kadara satın alınabildiğini karşılaştırıyor. Türkiye ortalamasının 100 kabul edildiği sistemde 100'ün üzerindeki değerler daha yüksek, 100'ün altındaki değerler ise daha düşük fiyat düzeyine işaret ediyor. Ancak bu araştırma doğrudan şehirlerin yaşam kalitesini, vatandaşların gelirini veya gerçek alım gücünü ölçmüyor. Bir bölgede fiyatların düşük olması, orada yaşayan herkesin daha rahat geçindiği anlamına gelmiyor. Gelir düzeyi, kira, ulaşım ve hane halkının harcama alışkanlıkları da yaşam maliyetini belirleyen önemli unsurlar arasında bulunuyor.
TÜİK'in söz konusu araştırması 2024 yılı fiyatlarını kapsıyor ve 29 Aralık 2025 tarihinde yayımlandı. Bu nedenle sonuçları 2026 yılının güncel fiyat listesi olarak değil, bölgeler arasındaki fiyat düzeyini karşılaştıran son bölgesel araştırma olarak değerlendirmek gerekiyor.