Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayımlanan Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi (Tarım-GFE) Kasım 2025 verileri, tarım maliyetlerindeki artışı gözler önüne serdi. Endeks, bir önceki aya göre %1,84, bir önceki yılın aynı ayına göre ise %34,24 yükseldi. On iki aylık ortalamalara göre artış %32,44 olarak kaydedildi.
Tarımda kullanılan mal ve hizmetler artışta
Ana gruplara bakıldığında, tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksi bir önceki aya göre %1,96 artarken, tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler endeksi %1,10 artış gösterdi. Yıllık bazda ise tarımda kullanılan mal ve hizmetler %35,49, tarımsal yatırıma katkı sağlayan mal ve hizmetler %27,01 arttı.
Veteriner harcamaları yıllık artışta zirvede
Alt gruplarda yıllık artışın en yüksek olduğu kalem %65,48 ile veteriner harcamaları oldu. Bu yükseliş, hayvancılık maliyetlerinin tarım sektörü üzerindeki baskısını ortaya koyuyor.
Enerji ve yağlayıcılar aylık artışta öne çıktı
Aylık değişimlerde ise enerji ve yağlayıcılar %4,51’lik artış ile en fazla yükselen kalem olarak dikkat çekti. Bu durum, özellikle tarımsal üretimde kullanılan makineler ve enerji maliyetlerinin çiftçiler üzerindeki yükünü artırıyor.
Tarım-GFE artışı sebze ve meyve fiyatlarını da etkileyebilir
Tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksindeki yıllık %35’e yakın artış, üretim maliyetlerini yükseltiyor. Uzmanlar, gübre, tohum, enerji ve işçilik giderlerinin artmasının, üretici için cebinden daha fazla para çıkması anlamına geldiğini belirtiyor.
Bu maliyet artışının doğal sonucu olarak, sebze ve meyve fiyatlarında yukarı yönlü bir baskı oluşması bekleniyor. Talep yüksek veya ürün kıt olduğunda fiyat artışı daha hızlı yansıyabilirken, bazı üreticiler kısa vadede maliyeti kendi kar marjından karşılayarak fiyatlara yansıtmayabilir.
Ayrıca mevsim koşulları ve ithal ürünlerin durumu da fiyatların şekillenmesinde etkili olacak. Tarım-GFE’deki yükseliş, önümüzdeki aylarda pazardaki ürün fiyatlarını takip etmek açısından önemli bir gösterge olarak görülüyor.