×

Eskişehir’de 1600 yıllık altın geleneği teknolojiye meydan okuyor

 Eskişehir’in Sivrihisar ilçesine özgü, geçmişi Frigler dönemine kadar uzandığı belirtilen “Sivrihisar cebesi”, kuyumcuların elinde yaşatılmaya devam ediyor. Tamamen el işçiliğiyle hazırlanan ve yapımı günler süren geleneksel takıların fiyatı ise 1 milyon lirayı aşabiliyor.


Yaklaşık 25 yıldır kuyumculuk yapan Hüseyin Altay, baba mesleğini sürdürürken ağırlığını Sivrihisar cebesi üretimine verdi.

Köklü bir geçmişe sahip olduğu belirtilen cebelerin, eski mezarlıklardan ve aile sandıklarından çıkan örneklerle geçmişten günümüze taşındığını anlatan Altay, bu geleneğin yaklaşık 1500-1600 yıllık bir geçmişe sahip olduğunu söyledi.

Altay, geçmişte askerlerin kullandığı zırh örgüsünün zamanla takı formuna dönüştüğünü belirterek, Sivrihisar cebesinin kültürel miras niteliği taşıdığını ifade etti.

Bir takının yapımı 4 gün sürüyor


Sivrihisar cebesinin üretiminde tamamen el emeğine dayalı bir süreç izleniyor.

Altın külçesinin eritilerek tel haline getirilmesiyle başlayan üretimde sırasıyla örgü, çıkarma, yıkama, tarama, kilit, cila, parlatma ve yaldız işlemleri uygulanıyor.

Bir cebesinin tamamlanmasının yaklaşık 3-4 gün sürdüğünü belirten Altay, her aşamanın ustalık ve dikkat gerektirdiğini vurguladı.

Fiyatı 1 milyon lirayı geçiyor


Üretimde ağırlıklı olarak 22 ayar altın kullanılıyor. Sivrihisar'da evlilik geleneklerinin de önemli parçalarından biri olan cebe, özellikle gelinlere takılan bilezikler arasında yer alıyor.

Cebelerin fiyatları kullanılan altının miktarı ve modele göre değişirken, Altay ürünlerin yaklaşık 600 bin ila 1 milyon lira arasında alıcı bulduğunu belirtti.

Elmas kullanılan özel bir modelin fiyatının ise yaklaşık 1 milyon 700 bin liraya kadar çıktığını ifade etti.

“Yapay zekâ bu mesleği bitiremez”


Teknolojik gelişmelerin geleneksel üretimi tehdit etmediğini savunan Altay, Sivrihisar cebesinin ustalık ve el emeğine dayandığını söyledi.

Gençlerin bu mesleğe kazandırılmasının önemine dikkat çeken Altay, ustalık bilgisinin yeni nesillere aktarılması halinde yapay zekâ ve teknolojinin bu geleneksel mesleğin sonunu getiremeyeceğini ifade etti.

Sivrihisar cebesi, yüzlerce yıllık örgü tekniğini altınla buluşturarak Eskişehir’in geleneksel el sanatları arasındaki yerini korumaya devam ediyor.