BŞEÜ’den tarımda verimliliği artıracak yeni tohum testi

Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi (BŞEÜ) Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Gamze Kaya, tarımda kalite ve verimliliği güçlendiren yenilikçi test yöntemiyle önemli bir akademik başarıya imza attıklarını söyleyerek, "Bu sayede çiftçilerimiz daha kaliteli tohumluk kullanarak hem daha yüksek verim hem de daha kaliteli ürün elde edebileceklerdir" dedi.

Öğretim Üyesi Doç. Dr. Gamze Kaya, dünyanın en saygın bilimsel yayın organları arasında yer alan ve Q1 kategorisinde bulunan Seed Science and Technology (2026) dergisinde yayımlanan "A new potential seed vigour test for pepper: excess water stress" başlıklı çalışması ile önemli bir akademik başarıya imza attı. Öğretim Üyesi Doç. Dr. Gamze Kaya, gerçekleştirilen çalışmada, biber tohumlarında çimlenme ve çıkış performansını belirlemede kullanılan tohum güç testlerinden daha yüksek kesinlikte sonuçlar veren yeni bir tohum güç testi geliştirdiklerini söyledi. Kaya, "Geliştirilen bu yeni yöntemde, biber tohumlarının gücünü ve kalitesini belirlemede kullanılan mevcut testlere göre daha yüksek kesinlikte sonuçlar elde edilmiştir. Mevcut yöntemlerde tohumlara yüksek sıcaklık, yüksek ortam nemi veya tohum nemi uygulanırken, geliştirilen bu yöntemde tohumların çimlenmesi için gerekli olan optimum su miktarından 3-5 kat daha fazla su kullanılmaktadır. Bu sayede tohumlar ortamdaki fazla su nedeniyle çimlenme için ihtiyaç duydukları oksijene sınırlı şekilde ulaşmaktadır. Bu koşullarda güçlü tohumlar çimlenirken, zayıf tohumlar çimlenememektedir. Bu yöntem sayesinde, tohumluk miktarı daha hassas bir şekilde ayarlanabilmektedir. Ayrıca, mevcut yöntemlere göre daha kolay, daha ucuz olmakla birlikte kimyasal ve özel aletler de gerektirmemekte, tohum kaynaklı patojenler de oluşmamaktadır" dedi.

"Bu sayede çiftçilerimiz, daha kaliteli tohumluk kullanarak hem daha yüksek verim hem de daha kaliteli ürün elde edebileceklerdir"

Öğretim Üyesi Doç. Dr. Gamze Kaya açıklamasının devamında, "Çalışmadan elde edilen sonuçlar, geliştirilen bu yeni yöntem sayesinde özellikle yerli tohumluk firmalarının daha yüksek kalitede tohum üretmesinin mümkün olduğunu göstermektedir. Bu sayede çiftçilerimiz, daha kaliteli tohumluk kullanarak hem daha yüksek verim hem de daha kaliteli ürün elde edebileceklerdir. Ayrıca yerli tohumluk firmaları, ürettikleri yüksek kaliteli tohumlarla uluslararası pazarlarda rekabet avantajı kazanacak, farklılık oluşturacak ve daha fazla tercih edilecektir. Gelecekte bu yöntemin, Uluslararası Tohum Test Birliği (ISTA) tarafından biber tohumları için standart bir yöntem olarak kabul edilmesi de beklenmektedir" dedi.

"Bu yönüyle çalışma, üniversitemizin bilimsel bilgi üretimini doğrudan bölgesel kalkınma ve tarımsal gelişimle buluşturan yaklaşımını ortaya koymaktadır"

Kaya son olarak, "Üniversitemiz bünyesinde yürütülen bu çalışma, şehrimizin ve bölgemizin tarımsal ihtiyaçlarına bilimsel çözümler üretme hedefimizin önemli bir yansımasıdır. Geliştirilen yeni tohum kalite değerlendirme yöntemi, yerli tohumluk firmalarının daha yüksek kalitede üretim yapmasına katkı sağlayarak hem çiftçilerin üretim verimliliğini hem de ürün kalitesini artırma potansiyeli taşımaktadır. Bu yönüyle çalışma, üniversitemizin bilimsel bilgi üretimini doğrudan bölgesel kalkınma ve tarımsal gelişimle buluşturan yaklaşımını ortaya koymaktadır. Elde edilen keşiflerin yerli tohumculuk sektörünün rekabet gücünü artırması ve gelecekte uluslararası standartlara katkı sunma potansiyeli, üniversitemizin araştırma kapasitesinin ve uygulamaya dönük bilim üretme hedefinin bir göstergesidir. Bu başarı, üniversitemizin güçlü akademik altyapısı, gelişmiş laboratuvar imkânları ve bölgesel ihtiyaçlara duyarlı araştırma anlayışıyla, tarımsal üretimde sürdürülebilirlik ve katma değer oluşturma stratejisini desteklemektedir" ifadelerine yer verdi.