Anadolu'da havacılığın stresi ölçülüyor
‘Stress’ adlı projeyle hava trafik kontrolörlerinin dikkat ve odaklanma durumları, stres ve iş yükü seviyeleri, duygusal yaklaşımları ile tedirginlik durumları ölçülüp, performansları geliştiriliyor.
Fransa, İtalya ve Anadolu Üniversitesi, merkezi Brüksel'de bulunan Avrupa Hava Seyrüsefer Güvenliği Örgütü (EUROCONTROL) ve İtalya'da kurulu Deep Blue Danışmanlık ve Araştırma Firması işbirliğiyle 2015'ten beri bir proje yürütülüyor. Projeyle hava trafik kontrolörlerinin nörofizyopatolojik göstergeleri izlenerek, farklı otomasyon seviyelerindeki görevleri yerine getirirken içinde bulundukları zihinsel durum gözlemleniyor. Mümkün olan en yüksek otomasyon seviyesine çıkılarak yeni yöntemlerin geliştirilmesi için çalışmalar yürütülüyor. Ayrıca otomasyonda hatalar yaşanması durumunda gerekli senaryolar oluşturularak hava trafik kontrolörlerinin bu hata aşamasında içinde bulundukları zihinsel durumların incelendiği Stress projesiyle insan kaynaklı performansın geliştirilmesine yönelik çalışmalar gerçekleştiriliyor. Projenin AÜ adına koordinatörlüğünü yapan Havacılık ve Uzay Bilimleri Fakültesi Hava Trafik Kontrol Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Uğur Turhan, çalışmadaki en büyük amacın tüm havayolu yolcularının ve hava sahası kullanıcılarının uçuş emniyetini artırmak olduğunu söyledi. Turhan, "Hedefimiz kaliteli, daha ucuza ve daha güvenli yöntemler geliştirmek" dedi. Turan, simülatörlere bağlı öğrencilerin dikkati, iş yükü, stresi ve uyanıklığı hakkında ölçümler yaptıklarını dile getirerek, "Göz hareketlerini takip ediyoruz. Cilt tepkilerini ve kalp atışlarını ölçmek için cihazlarımız bulunuyor. Bunun dışında tükürük örnekleri alarak kortizon düzeyine bakıyoruz. Elbette bu ölçümleri görebilmek için bir senaryoya ihtiyaç var. Simülatörümüzde de bu senaryo mevcut. Hava kontrolörlerine karışık bir iş yükü oluşturduk. Ona stres oluşturarak vücudun tepkimelerini ölçmüş oluyoruz" şeklinde konuştu.