alexa
Eskişehirspor'a destek ol, SMS gönder

Önlenemeyecek iş kazası yoktur

Videoyu Aç Önlenemeyecek iş kazası yoktur
A
a

Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İş Sağlığı ve Güvenliği Koordinatör Yardımcısı Derya Özkar ile iş sağlığı ve güvenliği üzerine konuştuk. Özkar, işveren ve çalışana düşen yükümlülükleri, ülkemizin bu konuda dünyada nasıl bir konumda olduğunu anlattı.

Özkar, bir noktaya da dikkat çekti; ‘Önlenemeyecek iş kazası yoktur’ Ülkemizin iş kazalarında Avrupa birincisi, dünya üçüncüsü olduğunu belirten Özkar, “İş kazası yada meslek hastalığı söz konusu olduğunda da yasal olarak bütün haklarını aramalarını tavsiye ederim” dedi. 

ÖNCELİKLE SİZİ BİRAZ TANIYALIM. KENDİNİZ VE KARİYERİNİZDEN BAHSEDER MİSİNİZ?

Eskişehir’de doğdum. İlk, orta ve lise öğrenimimi Eskişehir’de tamamladım. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Maden Mühendisliği Bölümü’nde lisans, gene aynı üniversite Maden İşletme Anabilim dalında Yüksek Lisans Eğitimini tamamladım. Meslek hayatıma gene aynı üniversite Maden Mühendisliği Bölümünde başladım. Bu arada altı yıl Maden Mühendisleri Odası yöneticiliği ve iki yıl TMMOB İKK sekreterliği görevini yürüttüm. A Sınıfı İş Güvenliği Uzmanlığı belgesine sahibim. Aynı zamanda bilirkişilik yapıyorum. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İş Sağlığı ve Güvenliği Koordinatör Yardımcısıyım. Halen Mühendislik Fakültesi ve Sağlık Bilimleri Bölümlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği derslerini yürütmekteyim.

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNİ KISACA TANIMLAYABİLİR MİSİNİZ? İŞVEREN VE ÇALIŞANLARIN YÜKÜMLÜLÜKLERİ NELERDİR?

İş sağlığı ve güvenliği çalışmalarının temel amacı çalışanları iş kazaları ve meslek hastalıklarına karşı korumaktır. İş yerlerinde işin yapımı ve yürütümü ile ilgili olarak oluşan tehlikelerden, sağlığa zarar verecek şartlardan korumak, daha iyi bir çalışma ortamı sağlamak için yapılan sistemli ve bilimsel çalışmaları iş güvenliği olarak tanımlıyoruz. İş kazaları ile meslek hastalıklarının neden olduğu kayıpları en aza indirmek amacıyla, bilimsel araştırmalara dayalı güvenlik önlemlerinin belirlenmesi ve uygulanması doğrultusunda yapılan bütün çalışmalar iş güvenliğinin konusu içerisindedir.  Tüm çalışanların çalışma koşulları yüzünden sağlıklarının bozulmasını önlemek, çalışanların çalıştırılmaları esnasında sağlığa aykırı etmenlerden oluşan tehlikelerden korumak, fizyolojik ve psikolojik durumlarına en uygun mesleksel ortamlara yerleştirmek de yapılması gerekenlerdendir. İş güvenliği, daha çok çalışanın yaşamına ve vücut bütünlüğüne yönelik tehlikelerin ortadan kaldırılması için gerekli teknik kuralları ele alır.

HEM İŞVERENE HEM DE ÇALIŞANA GÖREV DÜŞÜYOR

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu 2012 yılında yürürlüğe girdi. Bu tarihten itibaren hem kamu hem özel sektörde bulunan iş yerlerinde kanun hükümleri uygulanmaya başladı. Bu yasayla hem işveren hem de çalışanlara önemli görevler ve sorumluklar yüklendi. Yasaya göre İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olup bu çerçevede;Mesleki riskleri önlemek, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbiri almak, organizasyonu yapmak, gerekli araç ve gereçleri sağlamak, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hale getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi için çalışmalar yapmak zorundadır. İşyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığını izleyecek, denetleyecek ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlayacaktır. İşyerindeki tehlike ve riskleri belirlemeyip her türlü önlemi alacak.   Çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygunluğunu göz önüne alacak Yeterli bilgi ve talimat verilenler dışındaki çalışanların hayati ve özel tehlike bulunan yerlere girmemesi için gerekli tedbirleri almak durumundadır. Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yükümlülükleri, işverenin sorumluluklarını etkilemez ve İşveren, iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin maliyetini kesinlikle çalışanlara yansıtamaz. Bunun yanında çalışana yüklenen sorumluluklarda mevcut; Çalışanlar, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili aldıkları eğitim ve işverenin bu konudaki talimatları doğrultusunda, kendilerinin ve hareketlerinden veya yaptıkları işten etkilenen diğer çalışanların sağlık ve güvenliklerini tehlikeye düşürmemekle yükümlüdür.Çalışanların, işveren tarafından verilen eğitim ve talimatlar doğrultusunda yükümlülükleri şunlardır:İşyerindeki makine, cihaz, araç, gereç, tehlikeli madde, taşıma ekipmanı ve diğer üretim araçlarını kurallara uygun şekilde kullanmak, bunların güvenlik donanımlarını doğru olarak kullanmak, keyfi olarak çıkarmamak ve değiştirmeme konusunda dikkatli olmak zorundadır.  Kendilerine sağlanan kişisel koruyucu donanımı doğru kullanmak ve korumak zorundadır. İşyerindeki makine, cihaz, araç, gereç, tesis ve binalarda sağlık ve güvenlik yönünden ciddi ve yakın bir tehlike ile karşılaştıklarında ve koruma tedbirlerinde bir eksiklik gördüklerinde, işverene veya çalışan temsilcisine derhal haber vermek zorundadır.


İŞ KAZALARINDA AVRUPA BİRİNCİSİYİZ

ÜLKEMİZDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİYLEİLGİLİ NE GİBİ ÇALIŞMALAR YAPILIYOR? ÜLKEMİZ DÜNYA İLE KIYASLANDIĞINDA İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ NOKTASINDA NASIL BİR KONUMDA?


Demin de söylediğim gibi 2012 yılında çıkarılan İş Sağlığı ve Güvenliği yasası gereğince yapılan ciddi çalışmalar var. Bu çalışmalarda devlet, çalışan ve işveren ortak hareket etmek zorundadır. Devlet yasalar çıkarmak, denetlemek ve alt yapı oluşturmak zorundadır. İşveren gerekli her türlü önlemi almak,  araç ve gereçleri noksansız bulundurmak, İsg önlemlerine uyulup uyulmadığını denetlemek, çalışanları karşı karşıya bulundukları mesleki riskler, alınması gerekli tedbirler, yasal hak ve sorumlulukları konusunda bilgilendirmek, gerekli iş sağlığı ve güvenliği eğitimini vermek zorundadırlar. Bunların yanında çalışanlarda iş sağlığı ve güvenliği konusunda alınan her türlü önleme uymakla yükümlüdürler. Bu noktadan baktığımızda asıl hedefin güvenli çalışma koşulları oluşturmak olduğu tartışmasızdır. Verilen bilgiler konunun önemini açık olarak ortaya koymaktadır.Maalesef Biz ülke olarak iş kazalarında Avrupa birincisi dünya üçüncüsüyüz. Ülkemizde 2016 yılında SGK tarafından yapılan tespitlere göre 1405 çalışanımız iş kazasında hayatını kaybetmiş. İşgünü kaybı 3.453.702 gün olarak belirtilmektedir. Bu yönden baktığınızda ülke ekonomisi açısından da iş kazaları ciddi zararlar ortaya koymaktadır.

SİZCE İŞ SAĞLIĞIYLA İLGİLİ ÜLKEMİZDE NE GİBİ EKSİKLİKLER VAR?

Aslında 2012 yılından itibaren Bakanlığın ve İş Sağlığı güvenliği genel müdürlüğünün yaptığı çalışmalar var. Özellikle işyerinde yapılan eğitimlerle farkındalıklar yaratıldı. Hem işverenler hem de çalışanlar daha bilinçli yaklaşmaya başladı konuya. Daha çok yol kat etmemiz ve bu konuda daha çok çalışmamız gerektiği açık. Bunuda SGK istatistiklerinden görebiliyoruz. Ayrıca son zamanlarda ziyaret ettiğim işyerlerinde gerek kamu gerekse özel sektörde iş güvenliği bilincinin yaygınlaştığını çok net görebiliyorum. Ciddi çalışmalar var çalışanı tehlike ve risklere karşı özel koruma yöntemleri geliştiriyorlar. Buda önemli bizim için daha güvenli çalışma şartlarını sağlamak zorundayız. İş kazalarının çok büyük bir kısmı kişi hatası ve güvenli olmayan işyeri, koşullarından meydana geliyor. Hem işveren hem de çalışan gerekli hassasiyeti gösterdiği takdirde kaza sayısının çok gerileyeceği kesindir.
 

HAKKINIZI ARAYIN

BİR ÇALIŞAN YA DA İŞVEREN, İŞ GÜVENLİĞİYLE İLGİLİ YAŞADIĞI HER HANGİ BİR PROBLEMDE HANGİ YOLA BAŞVURMALI?

Tabi birkaç yöntem var. Çalışanlar açısından baktığınızda ilk yapması gereken işyerlerinde bulunması gereken iş güvenliği kurullarına ve işverene başvurmak. Eğer sonuç alamıyorsa bakanlık nezdinde şikâyet edebileceği merciler mevcut. Ayrıca bakanlığın ALO 170 iletişim hattını da kullanabilirler. Hiç yaşamak istemediğimiz bir durum olan iş kazası yada meslek hastalığı söz konusu olduğunda da yasal olarak bütün haklarını aramalarını tavsiye ederim.  

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ DİYE BİR BÖLÜM VAR VE SON DÖNEMDE ARANAN BİR MESLEK HALİNE DE GELDİ. SİZ BU MESLEĞİ SEÇECEK OLAN KİŞİLERE NELER SÖYLEMEK İSTERSİNİZ?

Her mesleğin kendine has özellikleri ve zorlukları var tabi. İş güvenliği uzmanı olabilmek için belli koşulları sağlamanız gerekiyor. Hem bu programın bölümleri var hem de mühendislik fakülteleri, fen edebiyat fakültesi fizik kimya biyoloji mezunları, teknik öğretmenler gerekli koşulları sağlayıp bakanlığın sınavını kazandıktan sonra bu mesleği icra edebiliyor. Önemli olan görevini mesleki etik ilkeler çerçevesinde yapmak. İnsan odaklı iyileştirme çalışmalarını ön planda tutmak.Şu ana kadar gördüğüm iş kazlarının çok büyük bir kısmı güvenli olmayan hareketlerden kalan kısımda güvenli olmayan iş yeri koşullarından meydana gelmiştir. Bu da demek oluyor ki güvenli olmayan hareketleri ve koşulları ortadan kaldırmaya yönelik bilim ve teknik odaklı çalışmalar yapılırsa iş kazalarının önlenmesi büyük oranda mümkün olacaktır. Gerekli eğitim ve işin gerektirdiği günün teknolojisine uygun önlemlerle iş kazaları önlenebilir.

İŞ GÜVENLİĞİ ADLI BİR KİTABINIZ VAR. KİTABINIZDAN BAHSEDER MİSİNİZ?

İş güvenliği kabımızın üçüncü baskısını yaptık. Değerli hocam Prof. Dr. Emin Kahya ile ortak hazırladığımız bir kitap. Genel hatlarıyla temel iş güvenliği bilgilerine ulaşabileceğiniz bir kitap oldu. Mühendislik fakültesi öğrencilerimize ders kapsamında önerdiğimiz temel bilgileri içeren bir kitap.

SON OLARAK EKLEMEK İSTEDİĞİNİZ BİR ŞEY VAR MI?

İş sağlığı ve güvenliği çalışmalarına insan odaklı yaklaşım çok önemli. Bunu tüm dersine girdiğim öğrencilerime de söylüyorum. Yaptığım iş güvenliği faaliyetlerinde öncelik insandır. Çünkü her kazada asıl kaybeden insan. Hiçbir uzvun ya da hayatın telafisi maalesef mümkün değil. Parasal bir ölçüsü yok. Az önce de söylediğim gibi “iş kazaları” önlenebilir. Bunu bazı ülkelerde ve artık ülkemizde de bazı işletmelerde görebiliyoruz. Sanayisi çok gelişmiş olan çoğu ülkelerde ölümlü iş kazalarına rastlamıyoruz artık. Ama maalesef bazen de katliam gibi kazalara şahit oluyoruz. Önlenemeyecek iş kazası yoktur. Kazasız günler diliyorum hem işverenlerimize hem de çalışanlarımıza.

 
Kaynak : Anadolu Gazetesi - Hilal KÖVER
1000
icon

Henüz yorum yapılmadı,
İlk Yorum yapan siz olun...

Bu haber ilginizi çekebilir! Kapat